de campercrew

Met de camper naar berlijn

Groen, tiener én camperproof!

Wanneer je van Zuid-Polen naar huis sjeest, zou het zonde zijn om géén meerdaagse pitstop in te lassen in de Duitse hoofdstad. Maar ook vanuit ons Belgenlandje is een citytrip Berlijn goed te doen. Zeker als je weet dat er in de stad zoveel te zien en te doen is dat je er gemakkelijk een week of zelfs twee kunt rondhossen. Onze drie tieners konden de combinatie van coole hipster sfeer met een rijke geschiedenis zeker smaken.

Als er één stad is waar ik zou kunnen wonen, dan is het wel Berlijn.  En hoewel ik al jaren tussen de velden en koeien woon, huist er diep in mij nog altijd een stadsmeisje dat houdt van de levendigheid en schwung en ja zelf van de rauwe kantjes die je enkel en alleen in een wereldstad vindt.

Waarom dan wel Berlijn en niet Londen of Parijs? Ondanks haar uitgestrektheid voelt de Duitse metropool meer als een uit de voegen gebarsten dorp. Of een aaneenschakeling van dorpjes om precies te zijn. Logisch ook want heel veel van de wijken waren voor het ontstaan van Berlijn onafhankelijke dorpen, met een eigen sfeer, centrum en gemeentehuis. Ook nu bestaat de stad nog steeds uit twaalf verschillende wijken, met een eigen identiteit en karakter. Al is er één gemeenschappelijke factor: gezinnen palmen de parkjes, speeltuinen en koffiebars in. Hoog tijd dus om ook mijn kroost verliefd te laten worden op de Berliner vibe

Bestemming: Berlijn

We komen vanuit Silezië, in het zuiden van Polen en naderen de stad vanuit het zuidoosten. We passeren de grens, bijna zonder het op te merken. Het heeft toch zo z’n voordelen, dat eengemaakte Europa. Van controles of files is geen sprake. Het blijft me verbazen hoe dicht de Duitse hoofdstad tegen Polen aanleunt: 452,14 kilometer in vogelvlucht om precies te zijn. Het is een andere route dan we gewend zijn en het is opletten geblazen. Hoewel de zon al laag staat, is het vrij druk.

We passeren de luchthaven Tempelhof en Mr. TomTom wil ons langs route 96 recht door de stad sturen. Er is één probleem: ons oude bakbeestje mag de ‘Umweltzone’ niet in. Die milieuzone is groot, het hele centrum van de stad en nog een behoorlijke zone errond is verboden toegang. Een westelijke lus langs de Bundesautobahn 100 of kortweg de A100 brengt ons van Tempelhof over Charlottenburg richting Wedding. Op de Deutsche Autobahn is een milieusticker gelukkig nooit verplicht. Enkele meters voor de milieuzone weer begint, stranden we in de Hochstrasse 4 op de Wohnmobil Oase.  Deze camperplaats vlak bij de U-halte (metrohalte) Gesundbrunnen wordt onze uitvalsbasis. 

De zoektocht naar een overnachtingsplaats in de stad liep niet van een leien dakje.  We staan liefst in het groen, maar alle natuurcampings liggen een heel eind van het centrum af.  Aangezien we met de coronamaatregelen liefst zo weinig mogelijk het openbaar vervoer nemen, vielen die allemaal af.  Restte er nog één mogelijkheid: de Wohnmobil Oase in het noorden van de stad. Groen is het niet, maar de ontvangst is vriendelijk en de sfeer tussen de kampeerders allerhartelijkst. We zoeken met een gerust hart ons bed op en ondanks de stadsgeluiden slapen we heerlijk.

Groen om te doen

Onze ontdekkingstocht van de stad starten we met een weids uitzicht bovenop de Flakturm III in het tegenovergelegen park Humboldthain. Een betonnen bunker met erbovenop luchtafweergeschut, Flugabwehrkanone of kortweg FLAK. Na een bombardement door de Royal Air Force in augustus 1940 gaf Adolf Hitler opdracht voor de bouw van drie torens om de hoofdstad te beschermen tegen verdere aanvallen. Elke toren was voorzien van een radar om vijandelijke vliegtuigen te detecteren en bood bescherming aan wel twintigduizend inwoners. Bovendien werden er waardevolle goederen opgeslagen. Veilig waren ze in elk geval: de reusachtige torens konden met hun muren van 3,5 meter dik gewapend beton de zwaarste bommen weerstaan.  De torens werden gedeeltelijk opgeblazen en afgebroken, de restanten dienen als uitkijkpunt. We spotten onze camper, die van op deze hoogte wel een speelgoedautootje lijkt.

Erachter strekt zich het rustige Volkspark Humboldthain uit, een 29 hectare groot park aan de rand van de wijk Mitte, het bruisende hart van de stad. Het werd in 1869 aangelegd omdat de stad boomde en de inwoners nood hadden aan een plek om te ontspannen en de buitenlucht opsnuiven. Ook nu genieten gezinnen van de ligweides, de romantische rozentuin en zélfs een openluchtzwembad. Na de lange camperrit is wat rondlummelen  in een park precies wat wij nodig hebben. Met de zon op onze snoet proberen we enkele van de acrobatische poses van de vele yogi na te doen, het ontbreekt ons aan lenigheid maar dat maakt het niet minder lollig. Afsluiten doen we aan de camper in een streepje avondzon met een wijntje en homemade omeletjes. 

Langs de muur

Dag twee nemen we niet de camper maar de benenwagen. Eerst is er frühstück, van de bakker om de hoek. De broodjes zijn knapperig, de strüdel zoet en plakkerig.  Een vooropgesteld plan hebben we niet, buiten wat door de stad dwalen en verdwalen. 

Zo botsen we op de Gedenkstätte Berliner Mauer. Het is de eerste kennismaking met ‘de Muur’ voor onze tieners en een van de laatste plaatsen in Berlijn waar je de muur nog kunt bekijken zoals die was: groot, grauw en dodelijk. Ze hoorden alle drie wel eens iets over de Koude Oorlog die na WOII zorgde voor een verdeling tussen Oost en West in de geschiedenislessen, maar hoe dat nu precies zat is toch een beetje een raadsel. In het bezoekerscentrum, aan de hand van de panelen met foto’s en verhalen, leg ik hen uit hoe de oostelijke Duits Democratische Republiek (DDR) na de Tweede Wereldoorlog heel wat van z’n jonge, hoogopgeleide mensen zag vluchten naar het rijkere én vrijere westen. Omdat dit op termijn een bedreiging zou vormen voor de economie, besloten ze om de toegangpoort tot het westen, namelijk West-Berlijn, te omringen met een muur.

1989

Oorspronkelijk bestond die uit rollen prikkeldraad, die snel werden vervangen door twee dikke, hoge rijen gewapend beton. Bewakers met honden hielden de wacht op de Todesstreifen, het stuk niemandsland ernaast. Zagen ze een vluchtpoging? Dan werd er geschoten. Daardoor werden er in de loop van de jaren vaak spectaculaire pogingen gedaan om over de muur te klimmen, vliegen of eronder door te graven.  ’Stond die muur hier dan nog toen jullie klein waren?’ vraagt onze tienjarige dochter ongelovig.  Ik was net zo oud als zij nu, in 1989, bij de val van de muur. De flikkerende televisiebeelden van de bevrijding staan op mijn netvlies gebrand. Maar ook ik realiseerde me pas hoe het geweest moest zijn toen ik een aantal jaren geleden voor het eerst de restanten van het gigantische bouwwerk in levende lijve zag. 

Kaffee, Kuchen und Currywurst

De drang naar koffie voert ons naar Prenzlauer Berg, ooit een van de armste en dichts bevolkte wijken van de stad, nu de thuishaven voor hippe cafés, originele boetieks én jonge gezinnen. De wijk moet het niet hebben van bekende bezienswaardigheden, wel van mooie straatjes, Kaffee und Kuchen en de gezellige sfeer. Ook tweedehandswinkeltjes rijzen er als paddenstoelen uit de grond, perfect voor onze vintage lovers. Stiekem heb ik nog een andere reden om iedereen hier naartoe te dirigeren, namelijk dé Berlijnse delicatesse: de Currywurst.  Ik geef toe, het ziet er niet heel appetijtelijk uit, maar ik was fan vanaf de eerste hap. Het is niet voor niets dat bij Konnopke’s Imbiss de hele dag door een rij hongerigen toestroomt, van bouwvakkers tot mannen in pak. Ook onze kids zijn sceptisch, tot ze met een opgetrokken neus een hapje proeven.  Euh, nog een portie dan maar?  

Langs talloze dim-sum keetjes, barretjes en winkels struinen we de Kastanienallee af, hoe dichter we bij de wijk Mitte komen, hoe groter de winkels en hoe chiquer de restaurants. We naderen het toeristische hart van de stad en dat merk je. Minder locals, meer toeristen. De winkeltjes in de Hackesche Höfe kunnen ons niet verleiden maar de Jugendstil gevels met mozaïeken zijn een echt pareltje. Duitslands grootste hofjescomplex werd begin 20e eeuw ontworpen door architect Kurt Berndt als voorbeeld van wonen en werken in de moderne stad. De huizenblokken zijn zo gegroepeerd dat er een reeks aaneengesloten binnenplaatsen ontstaat. De nadruk in het eerste hofje lag niet op wonen of werken, maar op cultuur en vermaak. Ook nu spotten we een bioscoop, een theater en talloze eettentjes, overspoeld door toeristen.

Vakantie in de stad

Over de Hackescher markt ploeteren we in de hitte langs de overvolle terrassen naar het James-Simon-Park. Genesteld in strandstoeltjes met zicht op de Spree en en een bende vrolijke straatmuzikanten, gunnen we onze pijnlijke voeten even rust. Berlijns biertje dabei en het is vakantie in de stad. Terug aan de camper levert de stappenteller het bewijs, met meer dan dertien kilometer in de benen hebben we een goede nachtrust wel verdiend.

Berlin by bike

‘Sehen Sie dahinten den Fernsehturm?’ was decennia geleden een van de eerste zinnen die ik leerde in de les Duits.  In Berlijn is de zilveren televisietoren hét oriëntatiepunt bij uitstek, vandaag loodst hij ons zonder al te veel omwegen naar de Alexanderplatz. Daar, op het centrale plein uit het DDR-tijdperk, wacht onze fietsgids. Met z’n rossige baard en sappige Australisch accent speelt Matt geen thuismatch, maar zijn kennis van de stad is bewonderenswaardig. 

Alle highlights komen aan bod en we maken ons de bedenking dat we deze tocht misschien beter op dag 1 hadden ingepland.  Het is de perfecte manier om op korte tijd heel veel van de stad te zien. Matt racet ons langs het in de Spree gelegen Museuminsel, met enkele van de belangrijkste Duitse musea en de Berliner Dom naar de Bebelplatz.  In het midden van het plein wijst hij ons op een raampje in de grond waaronder lege boekenrekken verscholen zitten.  Geen indrukwekkend standbeeld, maar een bescheiden herdenking aan de nacht van 10 mei 1933, toen de nazi’s hier zo’n vijfentwintigduizend boeken verbrandden, simpelweg omdat ze verwerpelijk werden geacht. 

De horror van de Holocaust

Over de mooie Gendarmenmarkt met z’n romantische architectuur en koepelkerken, fietsen we verder naar het Holocaustmonument. Na ons bezoek aan Auschwitz maken deze betonnen zuilen, die de slachtoffers van de Jodenvervolging herdenken, des te meer indruk. De blokken variëren in hoogte van 20 cm tot 4,7 meter en de grond ertussen golft, waardoor ik me snel gedesoriënteerd voel.  Achter elke zuil schuilt iets wat je niet kunt zien, je voelt je alleen en klein.  Zodra onze kroost wegduikt achter een van de zuilen, vind ik ze niet meer terug. Ze laten elkaar schrikken, gillen en worden dan toch weer stil. Een bevreemdende ervaring, net zoals de Amerikaanse architect het wilde.

Volgende stop is de impressionante Brandenburger Tor.  Het is de enige nog overgebleven doorgang van een stadsmuur die ooit om Berlijn stond. Omdat het tijdens de Koude Oorlog niet mogelijk was onder de indrukwekkende poort door te lopen, is de boog nu symbool geworden van de Duitse eenwording. Hier sprak Ronald Reagan niet voor niets de legendarische woorden: ‘Mister Gorbatsjov, tear down this wall!’ Al is onze oudste meer geïnteresseerd in het verhaal van Michaël Jackson die hier zijn zoontje uit het raam van Hotel Adlon liet bungelen.

Let’s lunch

Lunchen doen we in de Tiergarten, waar zelfs al fietsend geen einde lijkt te komen aan de brede lanen omzoomd door reusachtige bomen. De traditionele Biergarten is niet het toppunt van gezelligheid maar de keuken is oer-Duits en degelijk.  Matt rijgt de hotspots aan elkaar en vult cijfers en weetjes aan met grappige anekdotes, levensechte verhalen en goedgeplaatste mopjes.  Zo tovert hij een doodgewone parkeerplaats om tot de plaats waar Hitler vanuit zijn bunker de gruwelijkheden aanstuurde en knijpen we onze billen dicht bij zijn verhalen over een spannende ontsnapping vanop een overheidsgebouw.  Tegen dat we aan het Rijksdaggebouw komen zijn onze kids het gegids wel wat beu. ‘Jaja hier huist het parlement. Mogen wij nu bepalen waar we naartoe gaan?’

Tienerproof streetart spotten

Op hun programma: coole street-art spotten.  Waar start je daarvoor beter dan bij de East Side Gallery? Het lange stuk Berlijnse Muur werd door 118 kunstenaars omgetoverd tot de langste openlucht galerie ter wereld. Vooral de innige kus tussen de communistische leiders Brezhnev en Honecker vinden ze ‘waanzinnig, toch?’. Onderweg wordt onze aandacht getrokken door nog een gebouw vol prachtige graffiti. Het blijkt een creatieve ontmoetingsplaats met uitzicht over de Spree, de Holzmarkt. Jammer genoeg zijn heel wat barretjes en kraampjes nog dicht. Zijn we te vroeg of heeft corona er wat mee te maken?

Om onze honger te stillen, steken we dan maar de mooiste brug van de stad over, de Oberbaumbrücke, voor de beste burgers in town. Nadat we onze duimen en vingers hebben afgelikt – en ook nog eens grondig ontsmet- trekken we naar een minder gekend kinderparadijs. In het Theodor-Wolff-Park leven kids van alle leeftijden zich uit op de speeltuin, het voetbalveld en het basketbalplein. Al valt ons oog vooral op de indrukwekkende muurschilderingen op de gebouwen rondom. Moe gefietst, gespeeld en gewandeld is er nog één stop die ze niet willen missen en dat is Checkpoint Charlie.  Na de verhalen over wilde ontsnappingen vanuit Oost-Berlijn, zijn ze benieuwd naar de fameuze controlepost.  Voor ons is de replica van het wachthuisje een typisch toeristische trekpleister, maar onze jongste vindt het absoluut ‘de max!’. 

Waar is die Wannsee?

De inhoud van het chemisch toilet en onze vuilwatertank laten we samen met de stad achter. Het was heet de voorbije dagen en we snakken naar verkoeling. Ook al denk je bij ‘zon, zee en strand’ niet meteen aan Berlijn, vergis je niet, naast tal van parken biedt de streek rondom de stad heel wat meren en bossen. Het favoriete meer bij Berliners is met stip de Wannsee.  Vanaf de camperplaats rijden we in een kleine drie kwartier tot de afrit ‘Wannsee’.  We maken een toertje rondom het grote meer, maar veel water krijgen we niet te zien. De toegang is bijna overal geblokkeerd door peperdure villa’s en luxewagens. 

Natuurlijk moet er in kinderhoofdjes ook ruimte zijn voor ontspanning en plezier en die vinden we volop aan het meer.  Ook al is de Wannsee geen dan geen échte zee, het Strandbad heeft alles wat de gemiddelde zonneklopper zoekt: wit zand, strandstoelen, bootjesverhuur en een restaurant.  Het doet wat oldskool aan allemaal, maar de zon schijnt en we vergeten alle zorgen. Wandelen door het uitgestrekte Grünewald zien onze tieners deze keer niet meer zitten, hun voetzolen zijn naar eigen zeggen ‘versleten’ van het aantal kilometers dat ze hebben afgelegd.  Dat houden we dan maar tot een een volgende keer. Mijn missie is alvast geslaagd, de rest van ons gezin is nu óók zot van Berlijn. 

CAMPERPLAATSEN BERLIJN

Geopend van ma-zo: 7u30-20u – Reserveren verplicht

Stroom: € 5/dag / Verblijf afhankelijk van camperlengte, vanaf € 25/dag.

Niet pal aan de Wannsee, wél aan het water. Je kunt door het Grünewald ook met de fiets naar Berlijn of Potsdam. € 23/ dag inclusief stroom en 2 volwassenen.

ETEN EN DRINKEN

Currywurst mit pommes, simpel en mmmm!

Als je van schnitzel houdt, is dit het paradijs.

  • Ostfee – Oderbergerstraße 39, Berlijn

Mensen spotten & koffie drinken.

  • Biergarten im Tiergarten / Schleusenkrug – Müller-Breslau-Straße 14b, Berlijn – www.schleusenkrug.de

Houten banken, zelfbediening en eenvoudige kost. Simpelweg goed.

Een must met tieners: de lekkerste burgers, aanschuiven hoort erbij.

Een echt stukje Italië in Berlijn, vooral in de zomer op het terras. Originele pastagerechten.

ZIEN EN DOEN

220 meter oorspronkelijke grensmuur plus wachttoren

Gerestaureerd jugendstilcomplex met acht verbonden hofjes, entree gratis

Berlin Highlights Bike Tour vanaf € 28 p.p.

Verschillende fietstours beschikbaar, reserveren verplicht.

Langste openluchtgalerij met street-art

Alternatieve en creatieve vibe met tal van barretjes en kraampjes.

  • Oberbaumbrücke – Warschauer Straße / Skalitzer Straße

Berlijn telt meer bruggen dan Venetië en dit is veruit de mooiste.

Tip: is het druk dan heb je vanop het terras van de naastgelegen MacDonalds een goed uitzicht. Ook het Mauermuseum dat het verhaal vertelt van de meestal weinig succesvolle vluchtpogingen is de moeite.

  • Strandbad Wannsee – Wannseebadweg 25

Dagkaart volwassene: € 4

Benieuwd naar onze voorafgaande reis door Polen? Die lees je hier.

instagram